Page 1 of 11 1 2 3 4 5 ... LastLast
Results 1 to 10 of 102

Thread: Found in Translation του Μάικλ Κάνιγχαμ: Ομοιότητες και διαφορές στο ρόλο του συγγραφέα και του μεταφραστή

  1. #1
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    48,088
    Gender
    Male

    Found in Translation του Μάικλ Κάνιγχαμ: Ομοιότητες και διαφορές στο ρόλο του συγγραφέα και του μεταφραστή

    Άρθρο που δημοσιεύτηκε πριν από 10 ημέρες (2/10/2010) στην εφημερίδα New York Times, με την υπογραφή του βραβευμένου με Πούλιτζερ Μάικλ Κάνιγχαμ. Στην Ελλάδα κυκλοφορούν τα βιβλία του Οι ώρες (The Hours) σε μετάφραση του Λύο Καλοβυρνά, και Ιδιαίτερες μέρες (Specimen Days) σε μετάφραση της Ρένας Λέκκου-Δάντου. Φέτος κυκλοφόρησε έξω το βιβλίο του By Nightfall. Αντιλαμβάνομαι ότι το άρθρο του έχει συζητηθεί, είναι ενδιαφέρον και καλογραμμένο, και το αναφέρω επειδή και το απόλαυσα και... διαφωνώ.

    AS the author of “Las Horas,” “Die Stunden” and “De Uren” — ostensibly the Spanish, German and Dutch translations of my book “The Hours," but actually unique works in their own right — I’ve come to understand that all literature is a product of translation. That is, translation is not merely a job assigned to a translator expert in a foreign language, but a long, complex and even profound series of transformations that involve the writer and reader as well. “Translation” as a human act is, like so many human acts, a far more complicated proposition than it may initially seem to be.

    Συνέχεια εδώ (3 ιστοσελίδες).
    Attached Files Attached Files
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Βρε, θα περάσει κι αυτό!
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  2. #2
    HandyMod drsiebenmal's Avatar
    Join Date
    Mar 2009
    Location
    Athens, Greece
    Posts
    28,701
    Gender
    Male
    Ίσως άσχετο, ίσως σχετικό, θα ξέρω όταν προλάβω να διαβάσω το πιντιέφι και να ξεκοκαλίσω τον ιστότοπο:

    the entrepreneurial linguist, (The Book)
    Wer die Wahrheit nicht weiß, der ist bloß ein Dummkopf. Aber wer sie weiß, und sie eine Lüge nennt, der ist ein Verbrecher!
    We base decisions on facts, not superstition, not what our ideology tells us but rather what we can observe

    δεῖ δὲ χρημάτων, καὶ ἄνευ τούτων οὐδὲν ἔστι γενέσθαι τῶν δεόντων
    Η Ελλάδα είναι Ευρώπη, η Ευρώπη είναι Ελλάδα!

  3. #3
    Member
    Join Date
    Oct 2010
    Location
    Athens
    Posts
    36
    Gender
    Male
    Είμαι νέος στο φόρουμ και από ένα γρήγορο περιδιάβασμα που έκανα στα διάφορα thread κατάλαβα ότι ασχολείστε περισσότερο με τη μετάφραση λέξεων και όρων που δεν μπορεί κανείς να βρει στα αγγλοελληνικά λεξικά (καλό αυτό και χρήσιμο) και πολύ πολύ λιγότερο με ουσιαστικά θέματα που αφορούν στην "οντολογία" ή τη "φιλοσοφία" της μετάφρασης και της μεταφραστικής πράξης. Βρήκα όχι απλώς ενδιαφέρον το άρθρο του Michael Cunningham αλλά εύστοχο και ουσιαστικό και δεν καταλαβαίνω πού διαφωνεί ο Nickel ή μάλλον γιατί δεν κοινοποιεί τις διαφωνίες του. Η συζήτηση για αυτό το άρθρο θα ήταν πολύ πιο ενδιαφέρουσα από την ατέλειωτη συζήτηση για το κάπνισμα, π.χ., που ανακυκλώνει συνεχώς πασίγνωστα σαθρά επιχειρήματα και υποκειμενικές ιδιοτελείς απόψεις, ή την ενθουσιώδη συμμετοχή πολλών μελών του φόρουμ σε ασήμαντα θέματα που δεν ενισχύουν (αν δεν θίγουν) τη σοβαρότητα του μπλογκ.

  4. #4
    Mod Almighty Palavra's Avatar
    Join Date
    Jun 2008
    Location
    Groussherzogtum Lëtzebuerg
    Posts
    13,660
    Gender
    Female
    Επιτέλους, το διάβασα
    Νομίζω πως σε πολλά πράγματα αναφέρει απλώς τις προσωπικές του προτιμήσεις. Κι εγώ επίσης δε συμφωνώ με κάποια από αυτά που λέει, όπως π.χ. με το παρακάτω:
    Most readers, of course, wouldn’t be able to tell you that they respond to those three words because they are soothing and symmetrical, but most readers register the fact unconsciously. You could probably say that meaning is the force we employ, and music is the seduction. It is the translator’s job to reproduce the force as well as the music.

    “Chiamami Ismaele.”

    Ο Μέλβιλ γράφει «Call me Ishmael», ο Cunningham θεωρεί την πρόταση μελωδική (εγώ, π.χ., όχι), και θεωρεί ότι πρέπει ο μεταφραστής να μεταφέρει και τη μουσικότητα της φράσης. Όταν, ωστόσο, το ρήμα call σε κάθε γλώσσα δεν είναι μουσικό (η προστακτική του στα τουρκικά, π.χ, είναι çağırın, βαρύ και παχύ παχύ, μουσικό ουχί, ωστόσο), τι κάνει ο μεταφραστής; Ψάχνει να βρει ένα άλλο ρήμα; Και αν ναι, ποιο θα είναι αυτό, όταν ο συγγραφέας του πρωτοτύπου έχει επιλέξει ένα κοινό, κοινότατο call; Βάζει ένα πιο βαρύγδουπο, προδίδοντας το ύφος του πρωτοτύπου;

    @newtonian: καλώς ορίσατε και καλά διαβάσματα στο φόρουμ, σας εύχομαι Ελπίζω να μην κρίνετε ωστόσο τη σοβαρότητα του φόρουμ βάσει των συζητήσεων που γίνονται στο Playground, και όχι, π.χ., στο Workspace γιατί τότε ζήτω που καήκαμε
    The strain of anti-intellectualism has been a constant thread winding its way through our political and cultural life, nurtured by the false notion that democracy means that "my ignorance is just as good as your knowledge".
    -Isaak Asimov

  5. #5
    Senior Member azimuthios's Avatar
    Join Date
    Jun 2009
    Location
    Athens
    Posts
    3,087
    Gender
    Male
    Παλάβρα, θα συμφωνήσω διαφωνώντας ή θα διαφωνήσω συμφωνώντας. Δεν ξέρω κι εγώ ο ίδιος... Μπερδεύτηκα!

    Μια χαρά τα λες και για τα τούρκικα και για όλες τις πιθανές γλώσσες στις οποίες έχει μεταφραστεί το Μόμπυ Ντικ. Δεν είμαστε φυσικά σε θέση να ξέρουμε γιατί χρησιμοποίησε το call ο Μέλβιλ (αν και θα μπορούσαμε να ρωτήσουμε τον εγγονό του τον Moby μήπως ξέρει), αλλά η απλότητα της φράσης και της λέξης δεν αναιρεί τη συμμετρία της ή τη μουσικότητά της.

    "Call me Ishmael" λέει και εγώ μαυρίζω για να δείξω μια αρμονία που έχει αυτή η τόσο απλή φράση: Call me Ishmael, χώρια τον ήχο του Ι και του sh. Επομένως συμφωνώ με τον Ishmael Michael για τη μουσικότητα και την αρμονία.

    Στα ελληνικά αλήθεια πώς έχει μεταφραστεί; Το έχει κανείς;

    Το "Λέγε με Ισμαέλ" θα μπορούσε να διατηρήσει κάποιους ήχους... Αν και μάλλον Ισμαήλ θα τον λέγαμε, έτσι;

    Βεβαίως, δεν αποτελεί θέμα διαφωνίας αυτό, καθώς κάθε άνθρωπος βρίσκει μουσική σε διαφορετικά πράγματα... Οπότε, περί ορέξεως...
    Κι αν δεν μπορείς να κάμεις την ζωή σου όπως την θέλεις,/
    τούτο προσπάθησε τουλάχιστον / όσο μπορείς: μην την εξευτελίζεις --Κ. Καβάφης--

    Whereof one cannot speak, thereof one must be silent. --Ludwig Wittgenstein, Tractatus Logico-Philosophicus--

  6. #6
    Member
    Join Date
    Oct 2010
    Location
    Athens
    Posts
    36
    Gender
    Male
    Το "Call me Ishmael" είναι ολοφάνερο πως έχει μουσικότητα. Και ο Κάνιγκχαμ μπαίνει και στον κόπο να το δείξει με ολόκληρη φωνολογική ανάλυση. Ναι, περί ορέξεως ουδείς λόγος αλλά όποιος δεν έχει μουσική αυτί δεν κάνει για μεταφραστής λογοτεχνίας.

  7. #7
    Senior Member Costas's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    Athina, Greece
    Posts
    7,514
    Gender
    Male
    Όποιος θεωρεί μια ήδη υπαρκτή συζήτηση ενδιαφέρουσα, ή ότι θα μπορούσε να υπάρξει μια ενδιαφέρουσα συζήτηση γύρω από ένα θέμα, συμμετέχει σ' αυτήν, αν τον αγγίζει. Δεν δίνει προτροπές τηλεθεατή ποδοσφαιρικού αγώνα. Επίσης, μπορεί κάποιος ν' ανοίξει ο ίδιος ένα νήμα για κάτι που τον ενδιαφέρει και δεν το βρίσκει ήδη στο φόρουμ. Όπου πάλι νιώθει ότι δεν αξίζει τον κόπο, απλά δεν συμμετέχει, χωρίς αρνητικά σχόλια με το καλημέρα. Πόσο μάλλον αν είναι 'νέος'. Αλλιώς, σιωπά, ή δεν μπαίνει καν μέσα, ή μάλλον δεν περνάει ούτε απέξω (αυτό είναι από τα σωστά που είχε πει κάποιος στο παρελθόν...). Η οικοδεσποτική ευγένεια έχει και τα όριά της.
    Τας λεωφόρους οδούς φεύγων επί τας ατραπούς βάδιζε, αψευδεῖ δε προς άκμονι χάλκευε γλῶσσαν.
    Εμπληξία γαρ η άλογος φιλανθρωπία.
    Souffle sur tes braises pour rester vivant.

  8. #8
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    48,088
    Gender
    Male
    Καλωσήρθες, Newtonian, και σ’ ευχαριστώ για το προκλητικό σου σχόλιο. Πρώτα, μια διόρθωση: δεν είμαστε μπλογκ· φόρουμ, μόνο φόρουμ, και μάλιστα με πολυπρόσωπη ιδιοκτησία. Κάποιες πληροφορίες, χρήσιμες ίσως και σε άλλα μέλη, από τη δική μου σκοπιά: Η απόφαση, εξαρχής και με γνώμονα την εμπειρία της παρέας από άλλο φόρουμ όπου είχαμε γνωριστεί, ήταν να επικεντρωνόμαστε σε θέματα γλώσσας και μετάφρασης, αλλά να επιτρέπουμε (όπως σε κάθε δημοκρατική αγορά) τις συζητήσεις και για άλλα θέματα που μας αφορούν. Ακόμα και για πολιτικά θέματα, που μας έχουν προβληματίσει αρκετά, γιατί είναι πολύ δύσκολο να μη γίνει στενάχωρη μια συζήτηση ανάμεσα σε άτομα με πολιτικές διαφορές, εκεί που λίγο πριν συζητούσαν γλωσσικά θέματα σε πλήρη ομοφωνία και σύμπνοια. Το ίδιο με το κάπνισμα: βγάζει έναν φανατισμό που μπορεί να τραυματίσει καλές προσωπικές σχέσεις αλλά και τις πολύ πιο ευάλωτες διαδικτυακές.

    Η προσωπική μου τοποθέτηση σ’ αυτά τα θέματα είναι ότι, αν θέλουμε να φτιάξουμε πολιτισμό, πρέπει να μάθουμε να συζητάμε τα πάντα με πολιτισμένο τρόπο. Ακόμα και θέματα για τα οποία είμαστε αδιάβαστοι και που οι τοποθετήσεις μας μπορεί να είναι σαν γραπτά του δημοτικού δίπλα σε άλλα γραπτά μας, εδώ ανάμεσα σε αυτή την παρέα είναι η ευκαιρία μας να μάθουμε κάτι παραπάνω. Δεν έχουμε άλλωστε το χρόνο να σερνόμαστε σε χίλια δυο μέρη και να δημιουργούμε σχέσεις εμπιστοσύνης με διαφορετικά άτομα, για κάθε πλευρά της πολύπλευρης προσωπικότητάς μας. Τα μέσα μπορεί να διευκόλυναν την επικοινωνία, αλλά δεν μεγάλωσαν καθόλου το 24ωρο· αντιθέτως, το έκαναν να φαίνεται πολύ πιο λίγο.

    Ενώ, λοιπόν, μια γλωσσική συζήτηση μπορεί να έχει σαν αφετηρία ένα υψηλότερο επίπεδο, μια μη γλωσσική συζήτηση μπορεί να ξεκινά από το άλφα (και να φτάνει στο δέλτα). Είναι ανόμοια αυτά επειδή εμείς οι ίδιοι είμαστε άνισα όντα, και το φόρουμ καθρεφτίζει την πραγματικότητα καλύτερα απ’ ό,τι θα το έκανε ένα εξειδικευμένο φόρουμ όπου όλοι θα μπαίναμε γραβατωμένοι και, εν τέλει, ψεύτικοι. Έτσι κι αλλιώς, μια δημόσια περσόνα καταθέτουμε εδώ, προφανώς δεν ήρθαμε με τις πιτζάμες μας και τις παντόφλες μας, αλλά γνωριζόμαστε πια πολλοί με πολλούς, και εδώ και έξω αποδώ, ώστε να μπορούμε να καταθέτουμε μια δημόσια περσόνα κόντα στον πραγματικό μας εαυτό και μακριά από υποκρισίες.

    Είναι και δικό μου παράπονο (άλλο θέμα τώρα) που δεν έχουμε αρκετές συζητήσεις για πιο θεωρητικά πράγματα της γλώσσας και της μετάφρασης, αλλά η γρήγορη απάντηση, βγαλμένη από τον δικό μου προβληματισμό, είναι ότι δεν προλαβαίνουμε. Δεν έχουμε πρόβλημα να προχειρογράψουμε για το τσιγάρο, αλλά επειδή τα άλλα υποτίθεται ότι είναι η ειδικότητά μας, δεν θέλουμε να το κάνουμε τσαπατσούλικα. Και, αφού εχθρός του καλού είναι το καλύτερο, στην αναζήτηση και των δύο δεν γράφουμε τίποτα.


    Άφησα το τυράκι μου στη φάκα στην αρχή, ότι διαφωνώ με τον Κάνιγχαμ. Αλλά θα πιαστώ εγώ στη φάκα αν δεν βρω τώρα το χρόνο να εξηγήσω γιατί διαφωνώ. Σου υπόσχομαι ότι θα το κάνω, αλλά στο γάντι που ήρθες και μας πέταξες, θα σου πετάξω ένα άλλο: καλή η κριτική σου, περιμένουμε να δούμε τι είσαι διατεθειμένος να κάνεις εσύ σε ένα φόρουμ που είναι πάντα διψασμένο για καλές συνεισφορές.
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Βρε, θα περάσει κι αυτό!
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  9. #9
    Member
    Join Date
    Oct 2010
    Location
    Athens
    Posts
    36
    Gender
    Male
    Ευχαριστώ τον Costas που μου είπε να το βουλώσω, και διότι είμαι "νέος" στο φόρουμ και διότι δεν πρόσφερα με το καλημέρα σας σχοινοτενή και περισπούδαστη εργασία. Προφανώς δεν γνωρίζω τη δεοντολογία. Δεν ήξερα ότι οι νέοι δεν πρέπει να έχουν άποψη, δεν πρέπει να υποβάλλουν ερωτήσεις. Καλύτερα λοιπόν να το βουλώσω ή καλύτερα να μην περνάω καν απέξω, καθώς με συμβουλεύει (συμβουλή που ηχεί σαν απειλή). Ωραία!

  10. #10
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    48,088
    Gender
    Male
    Ε, μη διαλέγεις την εύκολη λύση.
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Βρε, θα περάσει κι αυτό!
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

Page 1 of 11 1 2 3 4 5 ... LastLast

Bookmarks

Bookmarks

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •