Page 1 of 4 1 2 3 4 LastLast
Results 1 to 10 of 32

Thread: Το «Αν» του Κίπλινγκ

  1. #1
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    47,276
    Gender
    Male

    Talking Το «Αν» του Κίπλινγκ



    Στο «Αν» ο Κίπλινγκ εξηγούσε, μάλλον αντι-φεμινιστικά, πότε «άνδρας αληθινός θα ήσουν παιδί μου». Να το κάνουμε... γυναίκα;

    Όχι, να μην το κάνουμε! Χριστέ και Κύριε. Δεν λέει «παιδί μου» ο Κίπλινγκ — «γιε μου» λέει. Φαντάζεστε να έγραφε «Yours is the Earth and everything that’s in it, / And—which is more—you’ll be a Woman, my son!».
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Άντε, πέρασε κι αυτό
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  2. #2
    Senior Member
    Join Date
    Feb 2008
    Posts
    5,101
    Gender
    Male
    Επρεπε να ανατρέξει στο πρωτότυπο. Διότι τουλάχιστον σε μία ελληνική μετάφραση, που είναι και στα σχολικά βιβλία, από τον πολύ καλό Άγγελο Δόξα, λέει "παιδί μου":

    τότε θα 'ναι όλη η Γη σα δικιά σου, ως και κάθε που υπάρχει σε τούτη,
    και —περισσότερο ακόμα— θε να 'σαι ένας άνθρωπος πλέριος, παιδί μου.

  3. #3
    Μόλις το είδα, το πρώτο που σκέφτηκα ήταν "Α, στη μετάφραση θα το έκαναν 'παιδί μου'."
    Όπως και να έχει, δεν μου φαίνεται και κανένα τρομερό λάθος. Ακόμη κι αν ήξερε το πρωτότυπο, θα μπορούσε να θελήσει (καλώς ή κακώς) να κάνει ένα παιχνίδι με τις λέξεις για να περάσει το μήνυμα που θέλει. Πολλά μπορούμε να προσάψουμε στη Δούρου, αυτό όμως εγώ δεν θα το συμπεριλάμβανα σε αυτά.
    Οι μεταφραστές είναι σαν νίντζα: αν τους αντιληφθείς, δεν είναι καλοί. -Ετγκάρ Κέρετ

    My website: Translations Traducciones Μεταφράσεις

  4. #4
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    47,276
    Gender
    Male
    Στη μετάφραση του Δόξα βλέπουμε ήδη μια ισοπεδωτική τάση με τα «άνθρωπος» και «παιδί», ενώ άλλοι γράφουν «Άντρας σωστός τότε θε να ’σαι, γιε μου» (ή κάτι παρόμοιο). Και οπωσδήποτε θα μπορούσε να πει κανείς διάφορα για τα ρατσιστικά και τα ιμπεριαλιστικά στοιχεία στο έργο του Κίπλινγκ. Εγώ απλώς βρήκα αστεία τη σύσταση να αλλάξουμε το ποίημα και να το κάνουμε «you’ll be a Woman, my son!».
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Άντε, πέρασε κι αυτό
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  5. #5
    Senior Member
    Join Date
    Feb 2008
    Posts
    5,101
    Gender
    Male
    Κι άλλοι γράφουν όχι "γιε μου" αλλά "παιδί μου".
    "θα’σαι άντρας αληθινός παιδί μου"

  6. #6
    Mod Almighty Palavra's Avatar
    Join Date
    Jun 2008
    Location
    Groussherzogtum Lëtzebuerg
    Posts
    13,630
    Gender
    Female
    Πάντως, η μετάφραση σε «παιδί μου» δεν είναι στο πνεύμα του αγγλικού κειμένου. Αν ο Κίπλινγκ ήθελε να γράψει «παιδί μου», θα το έγραφε. Σίγουρα μπορούμε να πούμε πως η απόδοση «παιδί μου» έγινε για λόγους συμπεριληπτικότητας, επειδή είναι πιο φυσική στα ελληνικά (αν και ο Σταμάτης ο Κόκκοτας ίσως να είχε αντιρρήσεις ως προς αυτό ), σε κάθε περίπτωση όμως αποτελεί αλλαγή: δεν γράφει αυτό ο Κίπλινγκ.
    The strain of anti-intellectualism has been a constant thread winding its way through our political and cultural life, nurtured by the false notion that democracy means that "my ignorance is just as good as your knowledge".
    -Isaak Asimov

  7. #7
    Senior Member Lexoplast's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Posts
    828
    Gender
    Male
    Το If ήρθε πέρσι στην επικαιρότητα με αυτήν την είδηση. Εδώ, για όσους ενδιαφέρονται, διάφοροι εξηγούν ότι το ποίημα δεν είναι ούτε σεξιστικό, ούτε ρατσιστικό. Η ΡΔ ένιωσε την ανάγκη να σχολιάσει τον «αντι-φεμινισμό» ενός ποιήματος του 19ου αιώνα, αλλά όχι να γράψει «καλύτερη» και «προετοιμασμένη».

    Να πούμε επίσης ότι ο μαραθώνιος είναι αγώνας ταχύτητας. Γι' αυτό και νικητής ανακηρύσσεται ο ταχύτερος. Παρακάτω μιλάει και για «παλινόρθωση [...] συμπεριφορών και νοοτροπιών», οπότε ίσως επιστρέψουμε σε μοναρχία και ο Αλέξης είναι ένας σύγχρονος Ναπολέων.

  8. #8
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    47,276
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by Palavra View Post
    Πάντως, η μετάφραση σε «παιδί μου» δεν είναι στο πνεύμα του αγγλικού κειμένου.
    Ανακαλύψαμε ότι υπάρχει μεταφραστικό θέμα με τον τελευταίο στίχο του If. Εμένα, μάλιστα, δεν με ενοχλεί τόσο η απόδοση «παιδί μου» όσο η απόδοση του «Man» με «άνθρωπος».

    Υπάρχει ζήτημα πολιτικής ορθότητας; Ούτε τότε ούτε τώρα. Θέλει κανείς να το αναλύσουμε; (Και νομίζω ότι η Δούρου ήθελε να πει κάτι χαριτωμένο — δεν θα το κάνουμε θέμα. Θα έκανα θέμα αν το Jason-Αντιγόνη ζητούσε να αλλάξει ο τελευταίος στίχος σε «And—which is more—you’ll be a Human, my child!». )

    Ήθελα να κάνω πολιτικό σχόλιο; Όχι. Έχω αποφύγει όλο αυτόν τον καιρό να συνδέω τα γλωσσικά σφάλματα με την πολιτική επάρκεια ή ανεπάρκεια πολιτικών φίλων και μη φίλων.
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Άντε, πέρασε κι αυτό
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  9. #9
    Senior Member
    Join Date
    Feb 2008
    Posts
    5,101
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by nickel View Post
    Ανακαλύψαμε ότι υπάρχει μεταφραστικό θέμα με τον τελευταίο στίχο του If. Εμένα, μάλιστα, δεν με ενοχλεί τόσο η απόδοση «παιδί μου» όσο η απόδοση του «Man» με «άνθρωπος».
    Η μια επιλογή όμως οδηγεί στην άλλη, όχι;
    (Πάντως εμείς οι Έλληνες λέμε συνήθως 'παιδί μου' κι όχι 'γιε μου' ή 'κόρη μου').

  10. #10
    Mod Almighty Palavra's Avatar
    Join Date
    Jun 2008
    Location
    Groussherzogtum Lëtzebuerg
    Posts
    13,630
    Gender
    Female
    Μιας και μιλάμε για τη μετάφραση του Άγγελου Δόξα, τη φέρνω εδώ να σχολιάσουμε και το ποίημα, αν θέλετε. Το πρώτο που παρατηρώ εγώ είναι ότι ο μεταφραστής έχει πάρει πολλές ελευθερίες μεταφράζει ελεύθερα (, ξέρεις ποιος είσαι) και σε κάποια σημεία μεταφράζει αρκετά διαφορετικά από το αγγλικό.

    Φυσικά, γιατρός ήταν ο άνθρωπος, οπότε δεν μπορούμε να είμαστε και πολύ αυστηροί μαζί του. Το πρόβλημα όμως εδώ, ιδίως στη μετάφραση του τελευταίου στίχου, είναι αυτό που λέει ο Νίκελ: ο Κίπλινγκ ήθελε να πει στον γιο του να γίνει άντρας, όχι «άνθρωπος σωστός». Ας μην ξεχνάμε ότι μιλάμε για διαφορετικό αιώνα από τον σημερινό και ότι είναι τουλάχιστον αστείο να κρίνουμε με σημερινά δεδομένα και από φεμινιστική σκοπιά (πηγαίντε κάποιος κολώνια στον Ζάζουλα, διάβασε αυτό από εμένα και λιποθύμησε :P) ένα ποίημα του 19ου αιώνα.

    If you can keep your head when all about you Αν μπορείς να κρατάς το κεφάλι ψηλά όταν γύρω σου όλοι
    Are losing theirs and blaming it on you, τον εαυτό τους εχάσαν δειλά, και για τούτο μαζί σου τα βάζουν,
    If you can trust yourself when all men doubt you, στον εαυτό σου αν μπορείς να 'χεις πίστη όταν όλοι για σένα αμφιβάλλουν
    But make allowance for their doubting too; μα κι αδιάφορος να 'σαι κι ορθός στις δικές τους μπροστά αμφιβολίες,
    If you can wait and not be tired by waiting, αν μπορείς να υπομένεις χωρίς ν' αποστάσεις ποτέ καρτερώντας,
    Or being lied about, don’t deal in lies, ή μπλεγμένος με ψεύτες, μακριά να σταθείς, αν μπορείς απ' το ψέμα
    Or being hated, don’t give way to hating, κι αν γενείς μισητός, να μη δείξεις στρατί στο δικό σου το μίσος,
    And yet don’t look too good, nor talk too wise: κι ούτε τόσο καλός να φανείς κι ούτε τόσο σοφά να μιλήσεις,
    If you can dream—and not make dreams your master; αν μπορείς να ονειρεύεσαι δίχως να γίνεις του ονείρου σου σκλάβος,
    If you can think—and not make thoughts your aim; αν μπορείς να στοχάζεσαι δίχως τη σκέψη να κάνεις σκοπό σου,
    If you can meet with Triumph and Disaster αν μπορείς την λαμπρήν ανταμώνοντας Νίκη ή τη μαύρη φουρτούνα,
    And treat those two impostors just the same; να φερθείς με τον ίδιο τον τρόπο στους δυο κατεργάρηδες τούτους,
    If you can bear to hear the truth you've spoken αν μπορείς να υποφέρεις ν' ακούς την αλήθεια που ο ίδιος σου είπες,
    Twisted by knaves to make a trap for fools, στρεβλωμένη από αχρείους, να γενεί μια παγίδα για ηλίθιους ανθρώπους,
    Or watch the things you gave your life to, broken, ή αν τα όσα η ζωή σού έχει δώσει αντικρίσεις συντρίμμια μπροστά σου,
    And stoop and build ’em up with worn-out tools: κι αφού σκύψεις, ν' αρχίσεις ξανά να τα χτίζεις με σκάρτα εργαλεία,
    If you can make one heap of all your winnings αν μπορείς να σωριάσεις μαζί τ' αγαθά και τα κέρδη σου όλα,
    And risk it on one turn of pitch-and-toss, κι αν τολμήσεις με μια σου ζαριά όλα για όλα να παίξεις
    And lose, and start again at your beginnings και να χάσεις τα πάντα και πάλι απ' την πρώτη σου αρχή να κινήσεις,
    And never breathe a word about your loss; και να μην ψιθυρίσεις ποτές ούτε λέξη για τα όσα έχεις χάσει,
    If you can force your heart and nerve and sinew κι αν μπορείς ν' αναγκάσεις με βία, την καρδιά σου, τα νεύρα, το νου σου,
    To serve your turn long after they are gone, να δουλέψουν για σέναν ακόμα κι αφού τσακιστούνε στο μόχθο,
    And so hold on when there is nothing in you και ν' αντέξεις σ' αυτό σταθερά όταν τίποτε εντός σου δεν θα 'χεις
    Except the Will which says to them: “Hold on!” άλλο εξόν απ' τη θέληση που όρθια θα κράζει σε τούτα «Κρατάτε»,
    If you can talk with crowds and keep your virtue, αν μπορείς να μιλάς με τα πλήθη κι ακέριος στο ήθος να μένεις,
    Or walk with Kings—nor lose the common touch, ή αν βρεθείς με ρηγάδες χωρίς τα μυαλά σου να πάρουν αέρα,
    If neither foes nor loving friends can hurt you, κι αν ποτέ, ούτε οι φίλοι ούτε οι εχθροί να σε κάνουν μπορούν να πονέσεις,
    If all men count with you, but none too much; τον καθένα αν ζυγιάζεις σωστά και κανέναν πιο πρόσβαρα απ' άλλον,
    If you can fill the unforgiving minute αν μπορείς να γεμίζεις το αμείλιχτο ένα λεφτό της κάθε ώρας
    With sixty seconds’ worth of distance run, στην αξία των εξήντα μοιραίων δευτερόλεφτων της διαδρομής του,
    Yours is the Earth and everything that’s in it, τότε θα 'ναι όλη η Γη σα δικιά σου, ως και κάθε που υπάρχει σε τούτη,
    And—which is more—you’ll be a Man, my son. και —περισσότερο ακόμα— θε να 'σαι ένας άνθρωπος πλέριος, παιδί μου.
    The strain of anti-intellectualism has been a constant thread winding its way through our political and cultural life, nurtured by the false notion that democracy means that "my ignorance is just as good as your knowledge".
    -Isaak Asimov

Page 1 of 4 1 2 3 4 LastLast

Bookmarks

Bookmarks

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •