Page 1 of 13 1 2 3 4 5 11 ... LastLast
Results 1 to 10 of 128

Thread: γλυκά φλάουτα: οι παγίδες της κατά λέξη μετάφρασης 2

  1. #1

    γλυκά φλάουτα: οι παγίδες της κατά λέξη μετάφρασης 2

    Ανοίγω αυτό το νήμα για να ποστάρουμε και να συζητάμε παραδείγματα ατυχούς κατά λέξη μετάφρασης, σε όποια γλώσσα θέλουμε. Αν οι συντονιστές το βρίσκουν πολύ γενικό ή τέλος πάντων βλέπουν κάποιο πρόβλημα, ας πράξουν καταλλήλως.

    Βασικά από καιρό ψάχνω έναν τρόπο να αξιοποιήσω τη συλλογή μου από μαργαριτάρια υποτίτλων (κυρίως) που όλο μεγαλώνει, και νομίζω ότι τα περισσότερα θα μπορέσουν να στεγαστούν εδώ.

    Και ξεκινώ με ένα αγαπημένο μου παλιό:

    Έγκριτη Ελληνίδα μεταφράστρια έγκριτου Ιταλού συγγραφέως έχει χρησιμοποιήσει σε δύο τουλάχιστον έργα, σε μια έκδοση του 1986 και σε μια του 2003, την έκφραση γλυκό φλάουτο. Εγώ ιταλικά δεν ξέρω, ξέρω όμως ισπανικά, και ξέρω ότι το flauta dulce στα ισπανικά δεν είναι άλλο από τη γνωστή μας φλογέρα. Με μια σύντομη αναζήτηση βρίσκω ότι και στα ιταλικά το ίδιο ισχύει για το flauta dolce. Αλλά και ισπανικά να μην ήξερα, δεν έχω ακούσει ποτέ μου για τέτοιο μουσικό όργανο. Ακούγεται τόσο αλλόκοτο, ώστε λογικά αν το συναντήσει κανείς και δεν το ξέρει, θα πρέπει να το ψάξει, έστω και μόνο από περιέργεια βρε αδελφέ.

    Αυτό για αρχή και έπεται συνέχεια.
    Οι μεταφραστές είναι σαν νίντζα: αν τους αντιληφθείς, δεν είναι καλοί. -Ετγκάρ Κέρετ

    My website: Translations Traducciones Μεταφράσεις

  2. #2
    Κανάλι Alpha, ταινία "Lord of the rings".

    Πάνω στη γέφυρα του Khazad-dûm ο Gandalf ενώ πέφτει στο φρικτό χάσμα φωνάζει στους φίλους του:
    - Fly, you fools!
    Και η μετάφραση:
    - Πετάξτε, βλάκες!

    Πολύ πιο εύστοχο θα ήταν:
    - Βάλτε το στα πόδια, ανόητοι!
    - Τρέξτε να ξεφύγετε, ανόητοι!

    ή έστω σκέτο, αν το θέλουμε πιο σύντομο:
    - Τρέξτε, ανόητοι!

    Για το ανόητοι έναντι του βλάκες δεν θα επιμείνω, μπορεί να είναι θέμα επιλογής, αν και για μένα το fool δεν είναι τόσο βλάκας (αυτό θα ήταν stupid) όσο απερίσκεπτος, ανόητος.
    Αλλά το fly στην περίπτωση αυτή αποκλείεται να είναι "πετάξτε", κανείς τους δεν έχει φτερά, και δεν συνηθίζεται μια τέτοια μεταφορική χρήση της λέξης. Προφανώς πρόκειται για την άλλη έννοια του ρήματος fly = to run away from (Webster, όχι ότι θέλει κι αναφορά δηλαδή).

    Υπάρχει βέβαια το ελαφρυντικό ότι αυτή η έννοια είναι κάπως απαρχαιωμένη, αλλά στον Τόλκιν γενικώς συναντάμε τέτοιες εκφράσεις, και ο μεταφραστής πρέπει να είναι σε εγρήγορση.

    Στην ίδια ταινία λίγο αργότερα, στο μαγικό δάσος του Lothlorien, μιλώντας για την Galadriel, το falls under her spell γίνεται πέφτει κάτω απ’ τα μάγια της.

    Ελπίζω να μην χτυπήσει καθώς πέφτει.
    Οι μεταφραστές είναι σαν νίντζα: αν τους αντιληφθείς, δεν είναι καλοί. -Ετγκάρ Κέρετ

    My website: Translations Traducciones Μεταφράσεις

  3. #3
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    47,715
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by AoratiMelani View Post
    Αλλά το fly στην περίπτωση αυτή αποκλείεται να είναι "πετάξτε", κανείς τους δεν έχει φτερά, και δεν συνηθίζεται μια τέτοια μεταφορική χρήση της λέξης. Προφανώς πρόκειται για την άλλη έννοια του ρήματος fly = to run away from (Webster, όχι ότι θέλει κι αναφορά δηλαδή).

    Υπάρχει βέβαια το ελαφρυντικό ότι αυτή η έννοια είναι κάπως απαρχαιωμένη, αλλά στον Τόλκιν γενικώς συναντάμε τέτοιες εκφράσεις, και ο μεταφραστής πρέπει να είναι σε εγρήγορση.
    Those that fly may fight again.

    Θα βοηθούσε περισσότερο αν σκέφτονταν το ουσιαστικό flight, όπου η πτήση παντρεύεται τη φυγή.


    Για τη φλογέρα, να πούμε ότι στα αγγλικά είναι recorder. Δεν μπορεί να μην έχει πέσει θύμα κάποιας βιαστικής μετάφρασης...
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Αριστεία, ρε!
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  4. #4
    Ευχαριστώ και συνεχίζω.

    Από αστυνομική σειρά:
    She wanted me dead => Με ήθελε νεκρό.
    Αφήνοντας ένα μικρό περιθώριο για το ενδεχόμενο η κυρία να ήταν νεκρόφιλη,
    κατά πάσα πιθανότητα θα ήταν καλύτερο κάτι σαν
    Ήθελε να πεθάνω.
    ή ακόμη και
    Ήθελε να με σκοτώσουν.
    μια που μιλάνε για απόπειρα δολοφονίας.

    You are a godless woman! => Είσαι άθεη γυναίκα!
    Μάλλον θα ήταν καλύτερα κάτι σαν:
    Είσαι αθεόφοβη!
    Δεν έχεις το θεό σου!


    Who gave the party? => Ποιος έδινε το πάρτι;
    Στα ελληνικά συνήθως δεν δίνουμε πάρτι, κάνουμε πάρτι:
    Ποιος έκανε το πάρτι;

    To you! => Σε σένα.
    Το βλέπω αρκετά συχνά, λέγεται σε προπόσεις και θέλει να πει:
    Στην υγειά σου!

    She was 81. => Ήταν 81.
    Κι αυτό το βλέπω συχνά, όπως και το "Πόσο είσαι;" (πόσο τι, αλήθεια;)
    Στα ελληνικά συνήθως βάζουμε και το "χρονών" από δίπλα.
    Ήταν 81 χρονών. (ή ετών αν προτιμάτε - δεν πιάνει και τόσο πολύ χώρο πια στον υπότιτλο).

    Were you close? => Ήσασταν κοντά;
    Δεν εννοεί αν βρίσκονταν κοντά σε κάτι, αλλά:
    Ήσασταν δεμένοι;

    I have to say, you’ve got talent. => Πρέπει να πω, έχεις ταλέντο.
    Αυτό το "πρέπει να πω" δεν είναι διόλου ελληνικό. Τι θα μπορούσαμε να πούμε αντ' αυτού:
    Πρέπει να παραδεχτώ ότι έχεις ταλέντο.
    Οφείλω να ομολογήσω ότι έχεις ταλέντο.
    Παραδέχομαι πως έχεις ταλέντο.


    “Together we stand” => «Μαζί στεκόμαστε»
    Εδώ θα το πω με κάθε επιφύλαξη, αλλά νομίζω θα ήταν καλύτερο το:
    Η ισχύς εν τη ενώσει
    μια που πρόκειται για ρητό.

    Αυτά για σήμερα!
    Οι μεταφραστές είναι σαν νίντζα: αν τους αντιληφθείς, δεν είναι καλοί. -Ετγκάρ Κέρετ

    My website: Translations Traducciones Μεταφράσεις

  5. #5
    Senior Member
    Join Date
    Feb 2012
    Location
    Aridea, Greece
    Posts
    121
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by AoratiMelani View Post
    Were you close? => Ήσασταν κοντά;
    Δεν εννοεί αν βρίσκονταν κοντά σε κάτι, αλλά:
    Ήσασταν δεμένοι;
    Το "δεμένοι" μάλλον εδώ χρησιμοποιείται μεταφορικά
    Πιο ορθόδοξα πιστεύω ότι αποδίδεται με το: "Είχατε [στενή] σχέση;"
    Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου (Ελύτης)

  6. #6
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    47,715
    Gender
    Male
    Γεια σου, Θανάση. Καλωσήρθες. Καλή η σκέψη σου.

    Εγώ έχω τώρα την απορία: από πού έχουν προκύψει όλα αυτά τα παρατονισμένα;
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Αριστεία, ρε!
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

  7. #7
    Senior Member daeman's Avatar
    Join Date
    Apr 2008
    Location
    anywhere I lay my head
    Posts
    22,998
    Gender
    Male
    Από τον Φλάβιο Ούτο, δεξιοτέχνη στο φλάουτο, το λαούτο, το καναπουτσάρ και το ούτι, στο οποίο μάλιστα είχε δάσκαλο τον Ουτιδανό τον Μέγα στο Audio Παρηχητικό Παρωδείο της Νομανσλάνδης. Η παροξύτονη γενική πληθυντικού αποδίδεται σε παρατονισμό λόγω της αχρωματοψίας στις χρωματικές κλίμακες από την οποία έπασχε ο Φλάβιος Ούτος, σύμφωνα τουλάχιστον με τον ιστορικό Φλάβιο Ζοζέφ. Επίσης, ήπαιζε και σάζι, μα δεν εκάτεχε να σάζει.

    Ω τονε, χαρώ τονε, ο σφυριγμένος
    :




    Θεωρητικά, θεωρία και πράξη είναι το ίδιο πράγμα. Στην πράξη, όμως, διαφέρουν.
    When this you see, remember me and bear me in your mind, let all the world say what they may, speak of me as you find.

  8. #8
    HandyMod drsiebenmal's Avatar
    Join Date
    Mar 2009
    Location
    Athens, Greece
    Posts
    28,631
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by nickel View Post
    Εγώ έχω τώρα την απορία: από πού έχουν προκύψει όλα αυτά τα παρατονισμένα;
    Μάλλον από την έλξη που ασκεί το λαούτο...
    Wer die Wahrheit nicht weiß, der ist bloß ein Dummkopf. Aber wer sie weiß, und sie eine Lüge nennt, der ist ein Verbrecher!
    We base decisions on facts, not superstition, not what our ideology tells us but rather what we can observe

    δεῖ δὲ χρημάτων, καὶ ἄνευ τούτων οὐδὲν ἔστι γενέσθαι τῶν δεόντων
    Η Ελλάδα είναι Ευρώπη, η Ευρώπη είναι Ελλάδα!

  9. #9
    Senior Member Hellegennes's Avatar
    Join Date
    Aug 2011
    Posts
    6,417
    Πολύ ωραία τα παραδείγματα της Μελάνης. Μόνο σε ένα έχω μια μικρή αντίρρηση. Στο της ηλικίας, δεν είναι ασυνήθιστο να παραλείπουμε το "χρόνων" ή "ετών".

  10. #10
    Quote Originally Posted by nickel View Post
    Για τη φλογέρα, να πούμε ότι στα αγγλικά είναι recorder.
    Να προσθέσω ενημερωτικά ότι η φλογέρα λέγεται επίσης φλάουτο με ράμφος (αγγλικά fipple flute γαλλικά flûte à bec ιταλικά flauto a becco ισπανικά flauta de pico γερμανικά blockflöte).

    Quote Originally Posted by Thanasis_P View Post
    Το "δεμένοι" μάλλον εδώ χρησιμοποιείται μεταφορικά
    Πιο ορθόδοξα πιστεύω ότι αποδίδεται με το: "Είχατε [στενή] σχέση;"
    Ναι, μεταφορικά το έγραψα. Νομίζω ότι η μεταφορική αυτή χρήση είναι πλήρως κατανοητή και πολύ συχνή. Νομίζω ότι έρχεται πιο εύκολα στα χείλη παρά το "είχατε σχέση" (το οποίο μάλιστα υπονοεί συνήθως ερωτική σχέση, όταν λέγεται έτσι σκέτο χωρίς προσδιορισμό).

    Quote Originally Posted by Hellegennes View Post
    Στο της ηλικίας, δεν είναι ασυνήθιστο να παραλείπουμε το "χρόνων" ή "ετών".
    Είναι όντως έτσι; Εγώ έχω την εντύπωση ότι είναι μάλλον ασυνήθιστο. Θα με ενδιέφερε να ακούσω κι άλλες απόψεις.

    Να προσθέσω παρεμπιπτόντως ότι έχω δει συχνά και το Γίνεται 3 (ή 10 ή 80), εννοώντας ότι Γίνεται 3 χρονών, μιλώντας για γενέθλια. Στην περίπτωση αυτή, με το "γίνεται", νομίζω ότι είναι ακόμη πιο ασυνήθιστο.
    Οι μεταφραστές είναι σαν νίντζα: αν τους αντιληφθείς, δεν είναι καλοί. -Ετγκάρ Κέρετ

    My website: Translations Traducciones Μεταφράσεις

Page 1 of 13 1 2 3 4 5 11 ... LastLast

Bookmarks

Bookmarks

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •