Page 2 of 2 FirstFirst 1 2
Results 11 to 13 of 13

Thread: καμηλαύχι

  1. #11
    Senior Member
    Join Date
    Mar 2008
    Posts
    1,424
    Gender
    Male
    Quote Originally Posted by Rogerios View Post
    Γιατί έχω την εντύπωση ότι το ΛΝΕΓ (στην "πρεμούρα" του να προασπίσει την απλογράφηση, αφού ακολουθεί την άποψη ότι τα δάνεια απλογραφούνται εφόσον ανάγονται σε περίοδο ύστερη της ελληνιστικής - ΟΚ ξεχειλωμένης ελληνιστικής, αφού περιλαμβάνει και την περίοδο της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας -) διαπράττει ένα μικρό unfair;

    Κατά το λεξικό: "η γραφή με -η οφείλεται σε παρετυμολογική σύνδεση προς το ουσιαστικό κάμηλος, λόγω της ομοιότητας των λατινικών λέξεων camella και camelus". Εμένα, αντιθέτως, η γραφή "καμηλλαύκιον" μου φαίνεται φυσιολογικότατη προσπάθεια μεταγραφής της λατινικής λέξης (η απόδοση του -e ως -η είναι συνηθέστατη)
    Το πρόσεξα κι εγώ. Και συμφωνώ ότι είναι η μεταγραφή του e, που δίνει την ορθογραφία καμηλ-, κι εκ των υστέρων, όταν έχει αποσπασθεί από την προέλευση camellaucium, η γραφή οδηγεί στην παρετυμολόγηση. Κανένας ...χριστιανός δεν θα ανακάτευε αλλιώς την καμήλα στην ιερατική καλύπτρα.
    Ο Μπαμπ. προτείνει ορθογραφία «καμιλαύκι», ενώ κανονικά θα πρόκρινε το λατινογενές «καμηλαύκι», ακριβώς λόγω του πλήθους των τύπων, την απλογραφημένη. Γι’ αυτό και διαφέρει εδώ από τον Ανδριώτη (τον οποίο ακολουθεί συστηματικά στην ετυμολογία στο ΛΝΕΓ) που στα «καλυμμαύκι» και «καλιμαύκι» βλ. καμηλαύκι. Τέλος, το ζήτημα με το «καλυμμαύκι» / «καλυμμαύχι» είναι ότι είναι ομόφωνα «εσφαλμένο» βάσει καταγωγής, αλλά εξίσου δικαιολογημένο όχι μόνο από την παγιωμένη παρετυμολογία του, αλλά ιδίως φωνητικά. Και για όσους δεν έχουν σχέση με ενορίες, θυμίζω και το πρώτο βραβείο στο φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, "Αν ήμουν πλούσιος", του Δώρου Γεωργιάδη, στίχοι Σ. Τσώτου ...
    Ξημέρωμα στη γειτονιά,
    τρέχει ο παπάς στη λειτουργιά,
    το καλυμμαύχι του στ' αυτιά
    μες το βοριά.
    (sic )

  2. #12
    Senior Member Costas's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    Athina, Greece
    Posts
    7,508
    Gender
    Male
    Αν είναι να απλογραφήσουμε (καμία αντίρρηση!), τότε γιατί όχι καμιλάφκ/χι;
    Τας λεωφόρους οδούς φεύγων επί τας ατραπούς βάδιζε, αψευδεῖ δε προς άκμονι χάλκευε γλῶσσαν.
    Εμπληξία γαρ η άλογος φιλανθρωπία.
    Souffle sur tes braises pour rester vivant.

  3. #13
    Administrator nickel's Avatar
    Join Date
    Feb 2008
    Location
    38.113583, 23.862870
    Posts
    46,961
    Gender
    Male
    Ξέθαμα, μια και η λέξη αποτελεί το θέμα του σημερινού σημειώματος της Άσπρης λέξης:

    Το καμηλαύκικαμελαύκι, καμελαύκιν, καμελαύχιν, καμηλαύχι, καμηλαύχιν, καμηλαύχιον, καμηλάχιον) είναι το μαύρο, ψηλό, σκληρό και κυλινδρικό κάλυμμα της κεφαλής των ορθόδοξων ιερέων και μοναχών. Το καμηλαύκι των ιερέων διαθέτει γωνιώδες γείσο, ενώ των μοναχών είναι πιο χαμηλό χωρίς γείσο. Οι ιερείς το φορούν πάντοτε εκτός από την ώρα της θείας λειτουργίας.

    Το καμηλαύκι, λόγω του σχήματός του, προέρχεται από το λατινικό camellaucium, το οποίο παράγεται από το camella, που σήμαινε «κούπα του κρασιού». Εξαιτίας της ηχητικής ομοιότητας ανάμεσα στις λέξεις camella και camelus, δηλαδή «καμήλα», προέκυψε παρετυμολογική σύνδεση της λέξης καμηλαύκι με την καμήλα, γι’ αυτό και η γραφή που επικράτησε είναι με −η−. Συχνότερα απαντάται ο τύπος καλυμμαύκι εξαιτίας πάλι παρετυμολογικής σύνδεσης με τις λέξεις κάλυμμα + αυχένας, επειδή το συγκεκριμένο ένδυμα σκεπάζει και τον αυχένα των ιερέων.

    Το Λεξικό Μπαμπινιώτη προτείνει την απλούστερη γραφή καμιλαύκι, ενώ το Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής τη γραφή καλημαύχι και καμηλαύχι.

    Στην Ιεράπετρα της Κρήτης βρίσκεται το χωριό Καλαμαύκα. Πιθανολογείται ότι το χωριό πήρε το όνομά του από το καλυμμαύκι, επειδή ο βράχος στην κορυφή του Κάστελου, που είναι χτισμένο το χωριό, μοιάζει με το καλυμμαύκι του παπά.
    Μένω ΕυρώπηΣύγκρουση ιδεών, όχι βία και μισαλλοδοξία: δεν οδηγούν πουθενά. (Λ. Κύρκος)Θα περάσει κι αυτό
    ΕΝΑ ΝΗΜΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΑ ΤΗΝ ΑΝΙΑ ΚΑΝΕΙ ΠΕΡΑ. Staying hungry, staying foolish. Το διαδίκτυο βλάπτει όταν δεν σκέφτεσαι.

Page 2 of 2 FirstFirst 1 2

Bookmarks

Bookmarks

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •