PDA

View Full Version : bedesten = μπεζεστένι



seimontadtecwyn
01-10-2009, 10:16 AM
Πότε-πότε συναντώ μια λέξη που μου κάνει μεγάλη εντύπωση, κι αυτή η λέξη είναι μία τέτοια.

Αν πάτε στο Kızlarağası Hanı http://img118.imageshack.us/i/resim6sg1.jpg/#q=Kızlarağası%20Hanı στη Σμύρνη, πάνω σε κάθε είσοδο θα δείτε στον τοίχο αυτή τη λέξη. Π.χ. çuha bedesteni. (Πώς λέγεται çuha σε σας; Χρησιμοποιείται και σήμερα; Στα αγγλικά λέγεται broadcloth.)

Το Kızlarağası Hanı βρίσκεται στο Kemeraltı, ένα τεράστιο παζάρι στο κέντρο της Σμύρνης. Μήπως ξέρει κάποιος πώς λεγόταν Kemeraltı στα ελληνικά;

Τα λεξικά φάσκουν και αντιφάσκουν, αλλά ένας γέρος Τούρκος μου είπε ότι παλιότερα κάθε διάδρομος του χανιού είχε μαγαζιά που πουλούσαν μόνο ένα είδος εμπορευμάτων, π.χ. ασήμι (gümüş), οπότε ο διάδρομος του ασημιού λεγόταν gümüş bedesteni.

Του είπα "Bana bir harf öğretenin kırk yıl kölesi olurum" (Να γίνω ο δούλος αυτού που μου διδάσκει ένα γράμμα για 40 χρόνια) και δάκρυσε από συγκίνηση.

Πώς λέγεται το bedesten σε σας; Μπορείτε να μου πείτε κάτι για την ετυμολογία;

Palavra
01-10-2009, 10:20 AM
çuha = τσόχα
bedesten = μπεζεστένι. Σύμφωνα με το λεξικό του Τριανταφυλλίδη,
μπεζεστένι, το [bezesténi] O44 : γενική ονομασία για στεγασμένη αγορά σε τουρκικές ή αραβικές πόλεις. [μσν. μπεζεστένι(ν) < τουρκ. bezesten `αγορά υφασμάτων΄ (από τα περσ.) -ι]

anef
01-10-2009, 11:33 AM
Μπεζεστένι έχουμε και στη Θεσσαλονίκη και λειτουργεί ακόμα σαν αγορά (στον δεύτερο όροφο υπάρχει εκθεσιακός χώρος). Εδώ (http://www.naftemporiki.gr/t+z/story.asp?id=1642623), σ' ένα άρθρο που παρουσιάζει το βιβλίο 'Οθωμανική αρχιτεκτονική στην Ελλάδα', δίνονται και κάποιοι όροι στα ελληνικά και τα τουρκικά.

Zazula
01-10-2009, 11:38 AM
Και στα Σέρρας υπάρχει Μπεζεστένι, και έτσι το λέμε ακόμη: http://taserras.blogspot.com/2008_07_01_archive.html#1755973514448229476. Σήμερα στεγάζει το Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης.

seimontadtecwyn
27-10-2009, 08:36 AM
Ευχαριστώ πολύ! Συχνά στα τούρκικα το z και το d αλλάζουν θέση.

Όπως ειπώθηκε, η ετυμολογία πρέπει να είναι απ' την περσική.
μπαζ/μπαζζ (το α προφέρεται σαν το κοντό αγγλικό Α - με την ευκαιρία, η λέξη είναι αραβικής προέλευσης)
συν
-εσταν

Δηλ. "μέρος/χώρος για το ύφασμα"

Marinos
27-10-2009, 09:22 AM
Bezzaz ήταν στα αραβικά ο υφασματέμπορος, και bezzazistan (με περσική κατάληξη) η αγορά. Φαίνεται ότι από παραφθορά σε παραφθορά κατέληξε bedesten στα τούρκικα (η σκέψη που είχα κάνει ότι η εναλλαγή ζ/ντ οφειλόταν σε ένα αραβικό σύμφωνο -δ-, που στα τούρκικα αποδίδεται και με τους δύο τρόπους, π.χ. -ζ- στον καζά και -ντ- στον καντί/καδή, δεν ισχύει' εδώ έχουμε άλλα σύμφωνα, τα κανονικά ζ και ντ αντίστοιχα).

sarant
27-10-2009, 09:29 AM
Μπεζεστένι είχε και στη Μυτιλήνη.

Είχε ένα μικρομάγαζο στο Μπεζεστένι,
όμως τι να πουλήσει ο δόλιος; -Κατοχή!
Κάνα ρακί... φασκομηλιά, που σε ζεσταίνει...
Πελάτες, σαν και δαύτονε, φτωχοί
(η αρχή από ποίημα του παππού μου)