Results 1 to 6 of 6

Thread: ρομβία, λατέρνα, βιέλλα

  1. #1
    Senior Member Theseus's Avatar
    Join Date
    Jun 2011
    Location
    Gloucester UK
    Posts
    2,750
    Gender
    Male

    ρομβία, λατέρνα, βιέλλα

    Έχω ψάξει για τον τεχνικόν όρος στα ελληνικά για το Χάρντι Γκάρντι. Δεν είναι λατέρνα που είναι έτσι:

    Click image for larger version. 

Name:	IMG_1289.JPG 
Views:	5 
Size:	31.2 KB 
ID:	5883

    Τουναντίον, το Χάρντι Γκάρντι έτσι μοιάζει:

    Click image for larger version. 

Name:	IMG_1290.JPG 
Views:	10 
Size:	37.5 KB 
ID:	5884

    Νόμιζα ότι οι συμφορουμίστες μπορεί να ενδιαφέρονταν για αυτό το άρθρο σχετικά με το θέμα αυτό:-

    http://www.eleto.gr/download/Confere...ou%20Paper.pdf.

    Tropes and modes: terminological problems in Modern Greek in historical musicology
    Irmgard Lerch-Kalavrytinos

    "A special case which is worth mentioning is the hurdy-gurdy, a chordophone of medieval origin in which a wheel underneath the strings, turned by means of a handle, plays the role of the bow. Its many names in different languages (fr. vielle a roue, chifonie, ger. Drehleier, Radleier, it. lyra tedescsa, ghironda, sambuca, rotate, lat. symphonia, and, for its bigger version, organistrum) are rendered in Greek like this: βιέλλα (Nef), βιέλλα με ρόδα / σιφονί (Dufourcq), βιέλλα με χερούλι / βιέλλα με τροχό / σιφονία (Vuillermoz), βιέλα με ρόδα / οργανίστρο (Headington), οργανίστρο (Γιάννου), βιέλλα με τροχό / οργανίστρο (Michels)."

  2. #2
    Senior Member Neikos's Avatar
    Join Date
    Oct 2015
    Posts
    315
    Gender
    Male
    Θησέα, νομίζω πως το χάρντι γκάρντι στα ελληνικά λέγεται συνήθως βιέλα με μανιβέλα, αλλά και βιολί με τροχό. Ίσως χρησιμοποιούνται και τα άλλα ονόματα που αναφέρεις. Δεν είναι δημοφιλές όργανο στην Ελλάδα, οπότε δύσκολα θα συναντήσεις κάποιο από αυτά θα ονόματα ούτως η άλλως. Το οργάνιστρο είναι μάλλον o πρόγονος του χάρντι γκάρντι.
    Επίσης, το όργανο στην πρώτη φωτό νομίζω πως είναι ρομβία και όχι λατέρνα, αν και είναι συγγενή όργανα.

  3. #3
    Senior Member Earion's Avatar
    Join Date
    Feb 2010
    Location
    Αθήνα, Εξάρχεια (Μουσείο)
    Posts
    5,814
    Gender
    Male
    βιέλα με μανιβέλα και οργάνιστρο (προοσοχή, τονίζεται στην παραλήγουσα).
    Άλλο πληροφορία, άλλο γνώση· άλλο βία, άλλο δύναμη.

  4. #4
    Senior Member Theseus's Avatar
    Join Date
    Jun 2011
    Location
    Gloucester UK
    Posts
    2,750
    Gender
    Male
    Γεια σου, Νείκο, Με χαρά ξαναδέχομαι τη συνεισφορά σου. Μου είναι δύσκολο να λύσω τη διαφορά μεταξύ της ρομβίας και της λατέρνας. Αυτό το άρθρο βρήκα πολύ χρήσιμο: http://ti-einai.gr/romvia/ και αυτό: http://ti-einai.gr/laterna/. Αλλά, ως παντά, σ' ευχαριστώ για τη βοήθεια σου, ειδικά για και τους άλλους όρους 'βιέλα με μανιβέλα' και βιολί με τροχό.

  5. #5
    Senior Member Neikos's Avatar
    Join Date
    Oct 2015
    Posts
    315
    Gender
    Male
    Μάλλον προπαραλήγουσα εννοεί ο Earion.

    Δεν είμαι καθόλου σίγουρος για τη διαφορά λατέρνας και ρομβίας, Θησέα. Έχω την εντύπωση πως ρομβίες λέγονταν τα αυτόματα όργανα από τα οποία προέκυψε η δική μας λατέρνα, ίσως αυτό που λένε στα αγγλικά barrel piano ή κάποια παραλλαγή. Για να φτιάξουν τη λατέρνα που κουβαλούσαν στους ώμους οι λατερνατζήδες αφαίρεσαν την μεταλλική βάση που είχε η προηγούμενη εκδοχή του οργάνου για να γίνει πολύ πιο ελαφρύ, και έκαναν και εσωτερικές αλλαγές, μείωσαν μάλλον το εύρος των οκτάβων, πιθανόν για τον ίδιο λόγο. Από 50 χορδές έγιναν 35 ίσως, αν και υπάρχουν μικρές και μεγάλες λατέρνες. Χωρίς το μεταλλικό πλαίσιο όμως το όργανο ξεκουρδιζόταν εύκολα, γι' αυτό καταλήξαμε σε φράσεις όπως "πάει σαν ξεκούρντιστη λατέρνα" . Την ρομβία δεν την κουβαλούσαν στην πλάτη νομίζω, ήταν βαριά και μεγαλύτερη σε μέγεθος. Ίσως όμως να χρησιμοποιούσαν τα ονόματα λατέρνα και ρομβία για όλες τις παραλλαγές του οργάνου. Τέλος πάντων, καλύτερα μην τα παίρνεις και πολύ τις μετρητοίς όλα αυτά, δεν το κατέχω καλά το θέμα.
    Πολύ θα ήθελα πάντως να διαβάσω κάποιο βιβλίο για την ιστορία των αυτόματων μουσικών οργάνων, αν κάποιος συμφορουμίτης γνωρίζει κανένα ας μας το πει.
    Σαλόμ.

  6. #6
    HandyMod drsiebenmal's Avatar
    Join Date
    Mar 2009
    Location
    Athens, Greece
    Posts
    28,172
    Gender
    Male

    Όπου βλέπεις το τσέμπαλο στον κατάλογο των χορδόφωνων (εδώ χαμογελάς λίγο με τον συνειρμό), κοιτάζεις και τις ελληνικές ονομασίες, ιδίως την πρώτη (γιατί το κλειδοκύμβαλο το ξέρεις...), το μάτι διαβάζει όπως είναι συνηθισμένο να διαβάζει (πρώτο συνθετικό από αρχή) και, επηρεασμένος ίσως κι από τον προηγούμενο συνειρμό, προσπαθείς να καταλάβεις τι ακριβώς διαβάζεις...
    Wer die Wahrheit nicht weiß, der ist bloß ein Dummkopf. Aber wer sie weiß, und sie eine Lüge nennt, der ist ein Verbrecher!
    We base decisions on facts, not superstition, not what our ideology tells us but rather what we can observe

    δεῖ δὲ χρημάτων, καὶ ἄνευ τούτων οὐδὲν ἔστι γενέσθαι τῶν δεόντων
    Η Ελλάδα είναι Ευρώπη, η Ευρώπη είναι Ελλάδα!

Bookmarks

Bookmarks

Posting Permissions

  • You may not post new threads
  • You may not post replies
  • You may not post attachments
  • You may not edit your posts
  •